Ludzkość nigdy nie była tak blisko globalnej katastrofy. Zegar Zagłady został przesunięty na 85 sekund do północy - to najbliższe wskazanie w jego 79-letniej historii. Decyzję ogłosił wczoraj Bulletin of the Atomic Scientists.
- Zegar Zagłady przesunięty o 4 sekundy - z 89 sekund w 2025 roku na rekordowe 85 sekund
- Po raz pierwszy wszystkie kategorie zagrożeń egzystencjalnych uznane za ekstremalnie niebezpieczne
- Główne przyczyny: ryzyko nuklearne, kryzys klimatyczny, sztuczna inteligencja i rozpad współpracy międzynarodowej
- 5 lutego wygasa traktat New START między USA a Rosją - koniec kontroli zbrojeń nuklearnych
- Bulletin of the Atomic Scientists ostrzega przed niekontrolowanym wyścigiem zbrojeń
To nie jest zwykłe przesunięcie wskazówek. Po raz pierwszy w historii wszystkie kategorie zagrożeń egzystencjalnych zostały uznane za ekstremalnie niebezpieczne w tym samym momencie - alarmują naukowcy z organizacji założonej przez Alberta Einsteina w 1945 roku.
Powrót strachu nuklearnego z czasów zimnej wojny
„W kategoriach ryzyka nuklearnego nic w 2025 roku nie zmierzało we właściwym kierunku” - mówi Alexandra Bell, prezes Bulletin of the Atomic Scientists. I rzeczywiście, lista jest przerażająca.
Rosja, Chiny, USA, Indie, Pakistan i Korea Północna intensywnie modernizują arsenały nuklearne. Traktaty ograniczające zbrojenia? Albo wygasły, albo zawieszone. Progi użycia broni atomowej w doktrynach wojskowych wielu państw zostały obniżone.
Najgorsze? Za kilka dni, 5 lutego, wygasa traktat New START między Stanami Zjednoczonymi a Rosją. „Po raz pierwszy od ponad pół wieku nie będzie niczego, co powstrzymałoby niekontrolowany wyścig zbrojeń nuklearnych” - ostrzega Daniel Holz, przewodniczący Rady ds. Nauki i Bezpieczeństwa.
Kryzys klimatyczny wchodzi w najgorszą fazę
Ale to nie wszystko. Lata 2024 i 2025 były rekordowo gorące. Emisje gazów cieplarnianych? Albo nadal rosną, albo maleją za wolno, by uniknąć katastrofy.
Naukowcy wskazują na niepokojące sygnały: zbliżamy się do aktywacji punktów zwrotnych. Topnienie wiecznej zmarzliny, zamieranie Amazonii, destabilizacja lodowców Grenlandii i Antarktydy Zachodniej - to scenariusze, które mogą się uruchomić nieodwracalnie.
Polityczna wola wprowadzenia radykalnych cięć emisji? Pozostaje bardzo słaba.
Sztuczna inteligencja bez kontroli
Do tego dochodzą nowe zagrożenia. Sztuczna inteligencja rozwija się w tempie, które przeraża nawet jej twórców. Brak skutecznych regulacji sprawia, że technologia może wymknąć się spod kontroli.
A świat? Jak wynika z raportu, nie wyciągnął wystarczających wniosków z pandemii COVID-19. Brakuje globalnych mechanizmów wczesnego ostrzegania przed zagrożeniami biologicznymi.
Co oznacza północ na zegarze?
„Północ na Zegarze Zagłady oznacza punkt, w którym obecna cywilizacja w zasadniczej formie przestaje istnieć” - wyjaśniają naukowcy. Najprawdopodobniej przez wojnę nuklearną, załamanie klimatyczne lub kombinację różnych katastrof.
Dla Polski, kraju sąsiadującego z ogarniętą wojną Ukrainą, te ostrzeżenia brzmią szczególnie groźnie. Ryzyko eskalacji nuklearnej wielokrotnie oceniano jako realne podczas konfliktu za naszą wschodnią granicą.
Zegar Zagłady to narzędzie komunikacji - ma pokazać, jak blisko jesteśmy zniszczenia. I nigdy nie byliśmy tak blisko jak teraz.
Komentarze